Μια ιδιαίτερα φιλόδοξη και αμφιλεγόμενη πρόταση για το μέλλον της εργασίας στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης παρουσίασε ο Έλον Μασκ, προκαλώντας έντονο διάλογο μεταξύ οικονομολόγων και αναλυτών διεθνώς.
Ο επικεφαλής των Tesla και SpaceX υποστήριξε την καθιέρωση ενός «καθολικού υψηλού εισοδήματος» ως απάντηση στις απώλειες θέσεων εργασίας που, όπως εκτιμά, θα επιφέρει η εκτεταμένη χρήση της AI και της ρομποτικής.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, ο Μασκ ανέφερε ότι:
«Το καθολικό υψηλό εισόδημα μέσω επιταγών που εκδίδει η ομοσπονδιακή κυβέρνηση είναι ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης της ανεργίας που προκαλεί η Τεχνητή Νοημοσύνη».
Παράλληλα, απέρριψε τις ανησυχίες περί πληθωριστικών πιέσεων, υποστηρίζοντας ότι η αύξηση της παραγωγικότητας μέσω AI και ρομποτικής θα υπερκαλύψει την αύξηση της προσφοράς χρήματος.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας θα οδηγήσει σε συνθήκες αφθονίας αγαθών και υπηρεσιών, καθιστώντας εφικτή τη χρηματοδότηση ενός γενναιόδωρου εισοδήματος για όλους, ακόμη και χωρίς εργασία.
Αντιδράσεις και έντονες διαφωνίες
Η πρόταση προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις από οικονομολόγους και ειδικούς, οι οποίοι αμφισβητούν τη βιωσιμότητά της.
Ο πρώην οικονομικός σύμβουλος της κυβέρνησης της Ινδίας, Σαντζίβ Σανιάλ, χαρακτήρισε λανθασμένη την προσέγγιση Μασκ, επισημαίνοντας ότι η AI μεν θα προκαλέσει αναταράξεις στην αγορά εργασίας, αλλά θα δημιουργήσει και νέες θέσεις εργασίας.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι ένα τόσο υψηλό καθολικό εισόδημα θα μπορούσε να οδηγήσει σε δημοσιονομική κατάρρευση, εάν επιχειρηθεί να εφαρμοστεί από τα κράτη.
Ανάλογη ήταν και η θέση του CEO της Merlin AI, Πρατιούς Ράι, ο οποίος υπογράμμισε ότι τα οικονομικά δεδομένα μιας τέτοιας πολιτικής «δεν βγαίνουν», καθώς θα ενίσχυε τον ανταγωνισμό για περιορισμένους πόρους όπως η στέγη, η εκπαίδευση και η γη.
Πιο μετριοπαθείς προσεγγίσεις
Από την άλλη πλευρά, ορισμένες φωνές εμφανίζονται πιο θετικές απέναντι στην ιδέα ενός καθολικού εισοδήματος.
Ο Άντριου Γιανγκ, πρώην υποψήφιος για το χρίσμα των Δημοκρατικών, εκτιμά ότι η ίδια η τεχνολογική πρόοδος θα μπορούσε τελικά να χρηματοδοτήσει ένα τέτοιο σύστημα, τονίζοντας την ανάγκη για ταχύτερη εφαρμογή του.
Παράλληλα, άλλοι αναλυτές επισημαίνουν ότι η μείωση του κόστους ζωής μέσω της αυτοματοποίησης μπορεί να μετατρέψει ένα απλό βασικό εισόδημα σε ουσιαστικά υψηλότερο επίπεδο διαβίωσης.
Το κρίσιμο ζήτημα της εργασίας
Ακαδημαϊκοί και ερευνητές επισημαίνουν ότι η συζήτηση δεν πρέπει να επικεντρώνεται μόνο στην ανεργία, αλλά και στη στασιμότητα των μισθών και στις οικονομικές ανισότητες.
Ορισμένοι, όπως ο ερευνητής Τζέιμς Ράνσομ από το University College London, τονίζουν ότι η επανεκπαίδευση του εργατικού δυναμικού αποτελεί πιο ρεαλιστική λύση από την απευθείας αντικατάσταση του εισοδήματος μέσω κρατικών επιδοτήσεων.
Η πρόβλεψη για την αγορά εργασίας
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Boston Consulting Group, έως και 25 εκατομμύρια θέσεις εργασίας στις ΗΠΑ ενδέχεται να επηρεαστούν την επόμενη πενταετία λόγω της αυτοματοποίησης. Αντίστοιχες αναλύσεις της Goldman Sachs επιβεβαιώνουν ότι σημαντικό ποσοστό εργαζομένων βρίσκεται ήδη σε δυνητικό κίνδυνο αντικατάστασης από την AI.
Μεταξύ οράματος και πραγματικότητας
Ο Μασκ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας θα οδηγήσει σε μια εποχή όπου η εργασία θα είναι προαιρετική και η οικονομική επιβίωση δεδομένη για όλους.
Ωστόσο, ειδικοί προειδοποιούν ότι η μετάβαση σε ένα τέτοιο μοντέλο δεν εξαρτάται μόνο από την τεχνολογική πρόοδο, αλλά και από κρίσιμες πολιτικές αποφάσεις για τη διανομή του παραγόμενου πλούτου.
Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι αν το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης θα οδηγήσει σε μια εποχή καθολικής ευημερίας ή σε μια νέα μορφή οικονομικής ανισότητας.
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις για την Εύβοια
Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις για την Ελλάδα και τον Κόσμο στο evima.gr