Συντάξεις: Χιλιάδες τρέχουν να προλάβουν τις αλλαγές – Ρεκόρ αιτήσεων το 2026

Έντονη κινητικότητα καταγράφεται φέτος στο μέτωπο των συνταξιοδοτήσεων, καθώς ολοένα και περισσότεροι ασφαλισμένοι σπεύδουν να καταθέσουν αίτηση αποχώρησης από την εργασία τους. Βασική αιτία φαίνεται να είναι η ανησυχία ότι τα σημερινά ηλικιακά όρια ενδέχεται να αναθεωρηθούν ανοδικά τα επόμενα χρόνια, στο πλαίσιο των δημογραφικών εξελίξεων και των συζητήσεων για το ασφαλιστικό σύστημα.

Η συζήτηση γύρω από τη σύνδεση του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης με το προσδόκιμο ζωής, αλλά και οι εκτιμήσεις διεθνών οργανισμών για μελλοντικές παρεμβάσεις μετά το 2030, έχουν δημιουργήσει κλίμα αβεβαιότητας. Αυτό αποτυπώνεται ήδη στον αυξημένο αριθμό αιτήσεων.

Αύξηση των αιτήσεων στο πρώτο τετράμηνο

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, στο πρώτο τετράμηνο του έτους υποβλήθηκαν 74.838 νέες αιτήσεις συνταξιοδότησης. Ο αριθμός αυτός είναι αυξημένος κατά 11.296 σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του προηγούμενου έτους.

Αν η τάση αυτή συνεχιστεί, οι συνολικές αιτήσεις για το έτος ενδέχεται να ξεπεράσουν τις 220.000, καταγράφοντας νέο υψηλό και υπερβαίνοντας ακόμη και το προηγούμενο ρεκόρ των 212.151 αιτήσεων που είχε σημειωθεί το 2021.

Ισχυρή άνοδος και τον Απρίλιο

Μόνο τον Απρίλιο καταγράφηκαν 16.625 νέες αιτήσεις, σύμφωνα με τα στοιχεία του πληροφοριακού συστήματος «ΑΤΛΑΣ». Σε σύγκριση με το 2021, που αποτελεί έτος αναφοράς για τις συνταξιοδοτήσεις, οι φετινές αιτήσεις εμφανίζονται ήδη αυξημένες κατά 8.120.

Παράγοντες που ενισχύουν την τάση

Ειδικοί στην κοινωνική ασφάλιση επισημαίνουν ότι η αύξηση δεν σχετίζεται αποκλειστικά με τη συμπλήρωση των απαραίτητων προϋποθέσεων. Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και η ανησυχία των ασφαλισμένων ότι στο μέλλον τα όρια ηλικίας θα μεταβληθούν προς τα πάνω.

Ιδιαίτερα οι ηλικίες γύρω στα 55 έτη εμφανίζονται πιο ευάλωτες σε αυτό το κλίμα αβεβαιότητας, καθώς αποτελούν τη γενιά που ενδέχεται να επηρεαστεί πρώτη από πιθανές αλλαγές.

Τα ισχύοντα όρια και οι πιθανές αλλαγές

Σήμερα προβλέπονται δύο βασικές δυνατότητες εξόδου: στα 62 έτη με 40 χρόνια ασφάλισης ή στα 67 έτη με τουλάχιστον 15 χρόνια ασφάλισης. Τα όρια αυτά έχουν παραμείνει σταθερά από τις μεγάλες μεταρρυθμίσεις της προηγούμενης δεκαετίας.

Ωστόσο, προβλέπεται τακτική επανεξέταση της σχέσης μεταξύ προσδόκιμου ζωής και ηλικίας συνταξιοδότησης. Αναλογιστικές εκτιμήσεις αναφέρουν ότι μέχρι το 2030 ενδέχεται να υπάρξει αύξηση των ορίων κατά περίπου 1,5 έτος, χωρίς όμως να έχει ληφθεί ακόμη κάποια οριστική απόφαση.

Προοπτική μετά το 2030

Πιο έντονος προβληματισμός εκφράζεται για την περίοδο μετά το 2030, όταν οι δημογραφικές πιέσεις αναμένεται να ενταθούν. Ο πληθυσμός σε εργάσιμη ηλικία μειώνεται, ενώ αυξάνεται το ποσοστό των ηλικιωμένων, δημιουργώντας μεγαλύτερη επιβάρυνση στο ασφαλιστικό σύστημα.

Ο δείκτης εξάρτησης εκτιμάται ότι θα προσεγγίσει το 60%, έναντι περίπου 39% σήμερα, ενώ οι γεννήσεις παραμένουν σημαντικά χαμηλότερες από τους θανάτους, οδηγώντας σε αρνητικό φυσικό ισοζύγιο πληθυσμού.

Εκτιμήσεις διεθνών οργανισμών

Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, το όριο συνταξιοδότησης για όσους αποχωρούν σήμερα στα 62 με 40 χρόνια ασφάλισης ενδέχεται να φτάσει έως τα 66 έτη μέχρι το 2050. Παράλληλα, οι νεότερες γενιές εργαζομένων πιθανόν να χρειαστεί να παραμείνουν στην αγορά εργασίας για περισσότερα χρόνια, προκειμένου να εξασφαλίσουν πλήρη σύνταξη.

Τάση πρόωρης κατοχύρωσης δικαιωμάτων

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αβεβαιότητας, αρκετοί ασφαλισμένοι που έχουν ήδη θεμελιώσει ή πλησιάζουν στο να θεμελιώσουν δικαίωμα συνταξιοδότησης επιλέγουν να αποχωρήσουν άμεσα, επιδιώκοντας να «κλειδώσουν» τα σημερινά δεδομένα.

Επιπλέον, η δυνατότητα απασχόλησης μετά τη συνταξιοδότηση λειτουργεί ενισχυτικά, καθώς επιτρέπει τη συνέχιση επαγγελματικής δραστηριότητας παράλληλα με τη λήψη σύνταξης.