Τα παιδιά που ήρθαν στον κόσμο την περίοδο των περιοριστικών μέτρων για την πανδημία COVID-19 φαίνεται ότι εμφανίζουν περισσότερες δυσκολίες σε τομείς όπως η συγκέντρωση, η ακολούθηση οδηγιών και η ρύθμιση των συναισθημάτων τους, όταν φτάνουν στην ηλικία των τεσσάρων ετών.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα νέας επιστημονικής μελέτης που δημοσιεύθηκε στο ιατρικό περιοδικό Archives of Disease in Childhood.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το ιδιαίτερα περιορισμένο κοινωνικό περιβάλλον στο οποίο μεγάλωσαν αυτά τα παιδιά κατά τον πρώτο χρόνο της ζωής τους πιθανόν να επηρέασε ορισμένες βασικές δεξιότητες που συνδέονται με την καθημερινή λειτουργικότητα και την ανάπτυξή τους. Παράλληλα, υπογραμμίζουν την ανάγκη για συνεχή παρακολούθηση αυτής της γενιάς παιδιών και για παροχή επιπλέον υποστήριξης, όπου αυτή κρίνεται απαραίτητη, τόσο στο σχολικό όσο και στο οικογενειακό περιβάλλον.
Ένα πρώτο έτος ζωής με περιορισμένες κοινωνικές εμπειρίες
Τα παιδιά που συμμετείχαν στην έρευνα έζησαν ένα «ιδιαίτερα διαταραγμένο» πρώτο έτος ζωής, καθώς η πανδημία περιόρισε σημαντικά τις κοινωνικές επαφές από τις 23 Μαρτίου 2020 έως τις 19 Ιουλίου 2021.
Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου εφαρμόστηκαν αυστηρά μέτρα, όπως η αποφυγή επαφών με φίλους και συγγενείς, η τήρηση αποστάσεων, η χρήση μάσκας, η αναστολή παιδικών δραστηριοτήτων και το κλείσιμο χώρων ψυχαγωγίας. Οι συνθήκες αυτές περιόρισαν τις ευκαιρίες των μικρών παιδιών για κοινωνικοποίηση και αλληλεπίδραση με διαφορετικά πρόσωπα.
Μελέτη σε παιδιά που γεννήθηκαν στο πρώτο lockdown της Αγγλίας
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του City St George’s, Πανεπιστημίου του Λονδίνου, οι οποίοι αξιολόγησαν 205 παιδιά που γεννήθηκαν στην Αγγλία κατά την περίοδο του πρώτου lockdown, από τις 23 Μαρτίου έως τις 23 Ιουνίου 2020.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, πρόκειται για την πρώτη μελέτη που εξετάζει ένα τόσο μεγάλο δείγμα παιδιών σχολικής ηλικίας τα οποία γεννήθηκαν μέσα στην περίοδο των περιοριστικών μέτρων στην Αγγλία.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα παιδιά παρουσίαζαν χαμηλότερες επιδόσεις στις εκτελεστικές λειτουργίες, δηλαδή σε ένα σύνολο γνωστικών δεξιοτήτων που βοηθούν στον σχεδιασμό, στην επίλυση προβλημάτων, στον αυτοέλεγχο και στην προσαρμογή σε νέες συνθήκες.
Οι ερευνητές σημειώνουν στο άρθρο τους ότι τα ευρήματα δείχνουν την ανάγκη για μακροχρόνια παρακολούθηση των παιδιών που γεννήθηκαν κατά την περίοδο των περιορισμών λόγω COVID-19. Παράλληλα, αναφέρουν ότι ενδέχεται να χρειαστούν πρόσθετες παρεμβάσεις στο σχολείο και στην οικογένεια, ώστε να υποστηριχθούν οι ανάγκες τους σχετικά με τις εκτελεστικές λειτουργίες.
Αξιολόγηση γλωσσικών και γνωστικών δεξιοτήτων
Για την αξιολόγηση των παιδιών χρησιμοποιήθηκαν ειδικά τεστ που εξέτασαν τις γλωσσικές ικανότητες και τη μη λεκτική συλλογιστική.
Παράλληλα, οι γονείς συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια σχετικά με διάφορες πλευρές της ανάπτυξης των παιδιών τους, όπως ο συναισθηματικός έλεγχος, η λειτουργική μνήμη, η ικανότητα προγραμματισμού και οργάνωσης, η ανεξάρτητη επίλυση προβλημάτων, καθώς και οι λεπτές και αδρές κινητικές δεξιότητες.
Δυσκολίες στη συγκέντρωση και στις εκτελεστικές λειτουργίες
Τα πρώτα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι εκτελεστικές λειτουργίες, όπως καταγράφηκαν από γονείς και φροντιστές, ήταν χαμηλότερες σε σχέση με τα επίπεδα που είχαν παρατηρηθεί πριν από την πανδημία, αλλά και χαμηλότερες από εκείνες που θα αναμένονταν με βάση τις επιδόσεις των παιδιών στη μη λεκτική λογική.
Περίπου ένα στα τρία παιδιά του δείγματος αξιολογήθηκε ότι παρουσιάζει ανάγκες που σχετίζονται με τις εκτελεστικές λειτουργίες.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η περιορισμένη κοινωνική ποικιλία κατά τα πρώτα χρόνια της ζωής πιθανόν επηρέασε ορισμένες καθημερινές δεξιότητες. Αυτό μπορεί να εκφράζεται ως δυσκολία στη συγκέντρωση και στην ολοκλήρωση μιας δραστηριότητας, στην απομνημόνευση και εκτέλεση οδηγιών, στην αποφυγή περισπασμών ή στην προσαρμογή της συμπεριφοράς μετά από ανατροφοδότηση.
Η εικόνα στη γλωσσική ανάπτυξη
Η γλωσσική ανάπτυξη παρουσίασε μια πιο σύνθετη εικόνα. Οι συνολικές επιδόσεις των παιδιών στη γλώσσα ήταν γενικά φυσιολογικές ή ακόμη και υψηλότερες από τις αναμενόμενες για την ηλικία τους.
Ωστόσο, όταν οι ερευνητές συνέκριναν αυτές τις επιδόσεις με τη μη λεκτική λογική ικανότητα κάθε παιδιού, διαπίστωσαν ότι η εκφραστική γλώσσα —δηλαδή η ικανότητα χρήσης λέξεων για την έκφραση σκέψεων και συναισθημάτων— ήταν χαμηλότερη από το αναμενόμενο.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η κατανόηση της γλώσσας πιθανότατα ενισχύθηκε από τον περισσότερο χρόνο που πέρασαν τα παιδιά με τους γονείς και τους φροντιστές τους κατά τη διάρκεια των lockdown. Αντίθετα, η εκφραστική γλωσσική ανάπτυξη ενδέχεται να επηρεάστηκε από την απουσία ευρύτερων κοινωνικών αλληλεπιδράσεων πέρα από το στενό οικογενειακό περιβάλλον.
Οι κινητικές δεξιότητες παρέμειναν στα αναμενόμενα επίπεδα
Σε αντίθεση με άλλους τομείς ανάπτυξης, οι κινητικές δεξιότητες των παιδιών βρέθηκαν να κινούνται στα αναμενόμενα επίπεδα για την ηλικία τους.
Οι ερευνητές δεν εντόπισαν σημαντικές αποκλίσεις στις λεπτές και αδρές κινητικές δεξιότητες σε σύγκριση με τα πρότυπα που υπήρχαν πριν από την πανδημία.
Περιορισμοί της μελέτης
Οι ίδιοι οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη έρευνα είναι παρατηρητική και επομένως δεν μπορεί να αποδείξει ότι οι περιορισμοί της πανδημίας προκάλεσαν άμεσα τις συγκεκριμένες δυσκολίες.
Επιπλέον, δεν υπήρχε ομάδα παιδιών για άμεση σύγκριση, ενώ οι εκτελεστικές λειτουργίες και οι κινητικές δεξιότητες αξιολογήθηκαν μέσω αναφορών γονέων και φροντιστών και όχι αποκλειστικά μέσω άμεσων εξετάσεων.
Παράλληλα, το δείγμα των συμμετεχόντων ήταν αυτοεπιλεγμένο. Παρότι περιλάμβανε οικογένειες από διαφορετικά δημογραφικά, εθνοτικά και γεωγραφικά περιβάλλοντα σε όλη την Αγγλία, οι γονείς είχαν κατά μέσο όρο υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο από τον γενικό πληθυσμό. Περίπου το 75% διέθετε πανεπιστημιακό πτυχίο, γεγονός που ενδέχεται να έχει επηρεάσει ορισμένα από τα αποτελέσματα.
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις για την Εύβοια
Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις για την Ελλάδα και τον Κόσμο στο evima.gr